चाकणमध्ये उंदरांची विष्ठा, निघोजेतील गोदामात झुरळांचा प्रादुर्भाव; ऑनलाइन ऑर्डर करताना ग्राहकांनी कोणती काळजी घ्यावी?
पुणे : घरबसल्या काही मिनिटांत किराणा सामान आणि खाद्यपदार्थ मागवण्याच्या ऑनलाइन सुविधांचा वापर मोठ्या प्रमाणात वाढला आहे. मात्र, या सुविधांमधून ग्राहकांपर्यंत पोहोचणाऱ्या अन्नपदार्थांची साठवणूक आणि स्वच्छता योग्य प्रकारे राखली जाते का, असा प्रश्न पुणे जिल्ह्यातील अन्न व औषध प्रशासनाच्या (FDA) कारवाईमुळे उपस्थित झाला आहे. चाकण येथील रिलायन्स रिटेल आणि निघोजे येथील ब्लिंकिटशी संबंधित गोदामांचे अन्न सुरक्षा परवाने निलंबित केल्याचे वृत्त समोर आले आहे.
गोदामांमधील स्वच्छतेच्या त्रुटी, कीटकांचा प्रादुर्भाव आणि मुदतबाह्य किंवा खराब अन्नपदार्थांच्या विल्हेवाटीबाबतच्या अनियमिततेच्या संशयामुळे ही कारवाई करण्यात आल्याचे सांगितले जात आहे. चाकण येथील गोदामात उंदरांची विष्ठा आढळल्याचे, तर निघोजेतील गोदामात झुरळांचा प्रादुर्भाव आणि अन्नपदार्थांच्या साठवणुकीशी संबंधित त्रुटी आढळल्याचे सांगण्यात आले आहे.
या प्रकारामुळे ऑनलाइन माध्यमातून खाद्यपदार्थ मागवणाऱ्या ग्राहकांनी केवळ कमी किंमत, आकर्षक ऑफर किंवा जलद डिलिव्हरी यांनाच प्राधान्य न देता अन्नपदार्थांची गुणवत्ता, पॅकिंग आणि सुरक्षितता यांचीही काळजी घेणे आवश्यक झाले आहे.
ऑनलाइन खाद्यपदार्थ मागवताना ही काळजी घ्या!
१. एक्सपायरी डेट तपासा : पॅकबंद खाद्यपदार्थ मिळाल्यानंतर त्यावरील उत्पादनाची तारीख, वापरण्याची अंतिम तारीख आणि बेस्ट बिफोरची माहिती तपासा. मुदत संपलेला पदार्थ खाऊ नका.
२. पॅकिंग व्यवस्थित आहे का पाहा : पाकीट फाटलेले, फुगलेले, उघडलेले, गळती असलेले किंवा सील तुटलेले असल्यास तो पदार्थ स्वीकारणे टाळा किंवा त्याबाबत त्वरित तक्रार नोंदवा.
३. पदार्थाचा वास, रंग आणि स्वरूप तपासा : अन्नपदार्थाचा वास असामान्य असल्यास, रंग बदललेला दिसल्यास किंवा बुरशी आढळल्यास तो खाऊ नका. मात्र, पदार्थ दिसायला किंवा वासाला सामान्य असला तरी तो सुरक्षित असेलच असे नाही.
४. थंड ठेवण्याची गरज असलेल्या पदार्थांकडे लक्ष द्या : दूध, दही, चीज, मांसाहारी पदार्थ आणि इतर नाशवंत अन्नपदार्थ योग्य तापमानात पोहोचवले आहेत का ते पाहा. पदार्थ उबदार झालेला किंवा बराच वेळ बाहेर ठेवलेला असल्यास तो खाणे टाळा.
५. FSSAI परवाना आणि लेबल तपासा : पॅकबंद अन्नपदार्थांवरील FSSAI परवाना क्रमांक, उत्पादकाचे नाव, घटक, ॲलर्जीविषयक माहिती आणि साठवणुकीच्या सूचना पाहा. आवश्यक माहिती नसल्यास विक्रेत्याकडे चौकशी करा.
६. स्वच्छता आणि डिलिव्हरीकडे लक्ष द्या : तयार खाद्यपदार्थ मागवताना पॅकिंग स्वच्छ आहे का, पदार्थ सांडलेला आहे का आणि तो योग्यरीत्या बंद केलेला आहे का, हे तपासा. संशयास्पद स्थितीत पदार्थ खाण्याचा धोका पत्करू नका.
७. बिल आणि ऑर्डरची माहिती जतन करा : ऑर्डरची पावती, बिल, पॅकिंगवरील लेबल आणि शक्य असल्यास संबंधित छायाचित्रे जतन करा. खराब किंवा मुदतबाह्य पदार्थ मिळाल्यास संबंधित ॲप, विक्रेता आणि आवश्यकतेनुसार अन्न सुरक्षा प्रशासनाकडे तक्रार करा.
तक्रार कुठे कराल?
ऑनलाइन मागवलेल्या खाद्यपदार्थाबाबत गंभीर तक्रार असल्यास प्रथम संबंधित ॲप किंवा विक्रेत्याच्या ग्राहक सेवा विभागाशी संपर्क साधा. त्याचबरोबर FSSAI च्या अधिकृत संकेतस्थळावर किंवा Food Safety Connect सुविधेद्वारे तक्रार नोंदवता येते. अन्नपदार्थामुळे आजाराची लक्षणे दिसल्यास वैद्यकीय सल्ला घ्या.
ग्राहकांनी जागरूक राहणे गरजेचे
ऑनलाइन खाद्यपदार्थ मागवण्याची सुविधा सोयीची असली, तरी अन्नसुरक्षेची जबाबदारी केवळ ग्राहकांवर नाही. अन्न व्यवसाय चालकांनी स्वच्छता, योग्य तापमान, सुरक्षित साठवणूक आणि मुदतबाह्य मालाची नियमांनुसार विल्हेवाट यांचे पालन करणे आवश्यक आहे. FDA च्या तपासणी आणि देखरेखीबरोबरच ग्राहकांची जागरूकताही महत्त्वाची आहे.
ऑनलाइन ऑर्डर करताना वेगापेक्षा सुरक्षिततेला प्राधान्य द्या; संशयास्पद अन्नपदार्थ खाणे टाळा!
